Ból kolana, łąkotka i kolano biegacza — leczenie w Gdańsku

Skąd bierze się ból kolana

Kolano przenosi duże obciążenia przy chodzeniu, schodach, kucaniu i bieganiu. Najczęściej boli, gdy dostaje więcej pracy, niż jest na nią przygotowane, na przykład po szybkim zwiększeniu treningów albo przy słabych mięśniach uda i biodra.

Najczęstsze przyczyny bólu kolana to:

• ból przedniej części kolana, czyli przeciążenie stawu między rzepką a kością udową,
• zmiany zwyrodnieniowe stawu kolanowego,
• uszkodzenie łąkotki, po urazie albo zwyrodnieniowe,
• przeciążenie ścięgien, na przykład ścięgna rzepki u osób skaczących i biegających,
• zespół pasma biodrowo-piszczelowego, czyli ból po zewnętrznej stronie kolana u biegaczy,
• urazy więzadeł, na przykład więzadła krzyżowego przedniego.

Objawy

• ból z przodu kolana przy schodach, kucaniu albo po długim siedzeniu,
• ból po zewnętrznej stronie kolana podczas biegania,
• obrzęk po aktywności,
• sztywność rano albo po dłuższym siedzeniu,
• uczucie niestabilności albo „uciekania” kolana,
• blokowanie kolana, przeskakiwanie albo trudność z pełnym wyprostem.

Ból przedniej części kolana

To jedna z najczęstszych przyczyn bólu kolana u biegaczy, nastolatków i osób aktywnych. Kolano boli wokół lub pod rzepką, zwłaszcza przy schodzeniu ze schodów, kucaniu, zbiegach i po długim siedzeniu z ugiętymi nogami.

Najczęściej wynika z przeciążenia, a nie z uszkodzenia chrząstki. Najlepiej pomagają ćwiczenia wzmacniające mięśnie uda i biodra oraz czasowe zmniejszenie obciążeń, które nasilają ból. U części osób pomagają też wkładki ortopedyczne, zwłaszcza na początku leczenia.

Uszkodzenie łąkotki

Łąkotki to dwie chrzęstne podkładki w kolanie, które amortyzują i stabilizują staw. Mogą ulec uszkodzeniu przy skręcie kolana, zwłaszcza w sporcie, albo stopniowo, z wiekiem.

Zwyrodnieniowe uszkodzenia łąkotki są bardzo częste po 40. roku życia i często widać je na rezonansie także u osób, które nie czują bólu. W takich przypadkach podstawą leczenia są ćwiczenia, a w badaniach naukowych artroskopia nie dawała lepszych wyników niż dobrze prowadzona fizjoterapia.

Inaczej jest, gdy kolano się blokuje i nie możesz go wyprostować, albo po urazie u osoby młodej i aktywnej. Wtedy potrzebna jest konsultacja ortopedyczna, bo niektóre uszkodzenia warto zszyć. Po zabiegu pomagam w rehabilitacji pooperacyjnej.

Zwyrodnienie kolana

Zmiany zwyrodnieniowe kolana dotyczą wielu osób po 50. roku życia. Objawiają się bólem przy chodzeniu i schodach, sztywnością rano i po siedzeniu, a czasem obrzękiem.

Wbrew obawom ruch nie „ściera” kolana. Ćwiczenia wzmacniające, regularna aktywność i, jeśli to potrzebne, zmniejszenie masy ciała są podstawą leczenia zwyrodnienia we wszystkich wytycznych. U wielu osób zmniejszają ból i poprawiają sprawność tak, że operacja nie jest potrzebna albo można ją znacznie odsunąć w czasie.

Kolano biegacza

Ból kolana u biegaczy ma zwykle jedną z trzech przyczyn: przeciążenie przedniej części kolana, ból po zewnętrznej stronie kolana związany z pasmem biodrowo-piszczelowym albo przeciążenie ścięgna rzepki. Wszystkie trzy najczęściej wynikają ze zbyt szybkiego zwiększenia kilometrów, tempa lub zbiegów.

Rzadko trzeba całkowicie przestać biegać. Zwykle wystarczy na jakiś czas zmienić trening i dodać ćwiczenia siłowe. Sprawdzam też, jak biegasz, i pomagam zaplanować powrót do pełnego treningu.

Jak wygląda leczenie bólu kolana

1. Rozmowa i badanie

Pytam, kiedy i jak zaczął się ból, przy jakich czynnościach się nasila i jak wygląda Twoja aktywność. Badam kolano, ale też biodro i stopę, bo często to one wpływają na obciążenie kolana. Testy pomagają odróżnić przeciążenie od uszkodzenia łąkotki czy więzadła.

2. Terapia manualna

Pracuję na stawie kolanowym, rzepce i mięśniach uda oraz łydki. Terapia manualna zmniejsza ból i sztywność, dzięki czemu łatwiej zacząć ćwiczenia.

3. Ćwiczenia

To najważniejsza część leczenia. Wzmacniam mięśnie uda, biodra i łydki, zaczynając od ćwiczeń, które kolano dobrze toleruje, i stopniowo zwiększam obciążenie. Dostajesz plan do domu i sprawdzam, czy wykonujesz ćwiczenia poprawnie.

4. Powrót do aktywności

Planujemy, jak wrócić do biegania, sportu albo długich spacerów bez nawrotu bólu. Jeśli to potrzebne, dobieram też wkładki ortopedyczne.

5. Plan leczenia

Po pierwszej wizycie wiesz, co powoduje ból, ile wizyt prawdopodobnie będzie potrzebnych i po czym poznasz, że leczenie działa. Przy przeciążeniach pierwszą poprawę wiele osób czuje po kilku tygodniach ćwiczeń.

Ćwiczenia na ból kolana

Te ćwiczenia są bezpieczne dla większości osób z bólem kolana. Lekki dyskomfort jest w porządku, ale ból nie powinien się nasilać następnego dnia.

1. Napinanie mięśnia uda — usiądź z wyprostowaną nogą, pod kolano włóż zwinięty ręcznik. Dociśnij kolano do ręcznika, napinając mięsień z przodu uda. Wytrzymaj 5–10 sekund, powtórz 10 razy.
2. Mostek biodrowy — połóż się na plecach z ugiętymi kolanami i stopami na podłodze. Unieś biodra, aż tułów i uda utworzą linię prostą, zatrzymaj się na chwilę i powoli opuść. Wykonaj 3 serie po 10–12 powtórzeń.
3. Wstawanie z krzesła — usiądź na krześle, skrzyżuj ręce na klatce piersiowej i wstań bez pomocy rąk, a potem powoli usiądź. Wykonaj 3 serie po 8–10 powtórzeń. Gdy będzie łatwo, użyj niższego krzesła.

Na wizycie dobieram ćwiczenia do Twojego problemu i stopniowo zwiększam ich trudność.

Co możesz zrobić już dziś

• Nie unieruchamiaj kolana. Ruch w zakresie, który nie wywołuje silnego bólu, pomaga bardziej niż odpoczynek.
• Na kilka tygodni ogranicz to, co wyraźnie nasila ból, na przykład zbiegi, głębokie przysiady albo długie siedzenie z ugiętymi nogami.
• Jeśli biegasz, zmniejsz dystans i tempo zamiast całkowicie przestawać.
• Przy obrzęku po aktywności unieś nogę i schłodź kolano przez kilkanaście minut.
• Spaceruj, jeźdź na rowerze albo pływaj, jeśli te aktywności nie nasilają bólu.

Kiedy najpierw do lekarza

Fizjoterapia nie zastąpi pilnej diagnostyki.

Natychmiast zgłoś się na SOR, jeśli po urazie nie możesz obciążyć nogi, kolano jest zniekształcone albo łydka nagle stała się obrzęknięta, bolesna i ciepła.

Najpierw skontaktuj się z lekarzem, jeśli:

• przy urazie w kolanie coś „trzasnęło”, a kolano szybko spuchło,
• kolano się blokuje i nie możesz go wyprostować,
• kolano jest gorące, czerwone i obrzęknięte albo masz gorączkę,
• ból jest stały, także w nocy i w spoczynku,
• dziecko lub nastolatek utyka i skarży się na ból kolana. Taki ból może pochodzić z biodra.

Jeśli podczas badania zauważę coś, co wymaga konsultacji lekarskiej, powiem Ci o tym od razu.

Gdzie przyjmuję

Gabinet NovaRehab mieści się przy ul. Politechnicznej 10 w Gdańsku Wrzeszczu, z parkingiem przed budynkiem. Studio jest czynne od poniedziałku do piątku w godzinach 9:00–21:00, więc na wizytę łatwo przyjść także po pracy. Przyjeżdżają do mnie pacjenci z całego Trójmiasta.